الشيخ محمد الصادقي الطهراني

159

رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)

مسأله‌ى 356 - قضاى نمازهاى فوت شده‌ى ميت بر فرزند بزرگ‌تر و يا هر كس ديگر واجب نيست « 1 » زيرا اين خود تكليفى شخصى است و براى ديگرى به‌هيچ‌وجه تكليف‌ساز نمىباشد . مسأله‌ى 357 - اگر عذرش به‌اندازه‌ى يك ركعت از وقت مانده بر طرف شد مانند حيض و نفاس ولى نمازش را نخواند ، واجب است پس از وقت آن را قضا كند زيرا نماز حاضرش را بدون عذر ترك كرده است ، و رسيدن به‌يك ركعت از نماز هم - برحسب قاعده‌ى « من ادرك ركعة من الوقت فقد ادرك الوقت كله » كسىكه به‌يك ركعت آغازين نماز برسد همانند كسى است كه كل وقت را درك نموده - گرچه وقتى هم براى طهارت نباشد كه اين‌جا واجب است بدون طهارت نمازش را بخواند و قضا هم ندارد . مسأله‌ى 358 - نماز و روزه‌ى استيجارى مستندى صحيح ندارد ، بلكه به‌دليل آياتى مانند « و ان ليس للانسان الا ما سعى « 2 » » كلًا مردود است و اساساً مورد تكاليف ، خود مكلفانند و نه ديگران ، جز در مواردى مثل حج و عمره و دين و امثال آن‌ها كه دليل قاطع بر وجوب قضاى آن‌ها است . نماز آيات مسأله‌ى 359 - براى گرفتن خورشيد و ماه و زلزله در هر صورت ، و براى ساير حوادث آسمانى يا زمينى مانند طوفان و رعد و برق و سيل كه بيشتر مردم را به‌ترس آورد كلًا نماز آيات واجب مىشود ، و نسبت به‌خورشيد و ماه‌گرفتگى تا به‌طور كلى باز نشده واجب است فوراً بخواند و و گرنه بعداً بايستى آن را قضا كند ، و در ساير موارد

--> ( 1 ) - سيّد در جمل‌العلم و شيخ طوسى در مبسوط وجوبش را بر پسر بزرگ‌تر در صورت بيمارى تارك نماز دانسته و شهيد اول در كتاب ذكرى آن را از كاتب نقل كرده ، و عجلى آن را مخصوص به‌مرض موت كرده ، و شهيد در ذكرى و نوه‌اش نجيب‌الدين يحى بن سعيد گفته اين سخن مأخذى ندارد ، و در لمعه هم اين را تأييد كرده و شارح لمعه هم به‌اين رأى متمايل شده است ( 2 ) - صاحب مفاتيح الكرامه گويد : اجير گرفتن براى نماز ميت مطلقاً مشكل است و عمل به‌وصيت تنها در امور مشروع است و اين اجاره ممنوع است